KT sisternoqrafiya nədir?
KT sisternoqrafiya adi beyin KT-dən onunla fərqlənir ki, burada kontrast maddə venaya deyil, bel nahiyəsindən lyumbal punksiya vasitəsilə birbaşa onurğa kanalının subaraxnoidal boşluğuna yeridilir. Kontrast likvor axını ilə birlikdə kəllə əsasının sisternlərinə yayılır və rentgen şüaları ilə aparılan skan zamanı bu boşluqlar aydın şəkildə işıqlanır. Nazik kəsikli çoxkəsikli tomoqrafiya və çoxmüstəvili (koronar, saqittal) rekonstruksiyalar sayəsində həkim sümük defektini, kontrastın kəllə boşluğundan burun və ya orta qulaq boşluğuna keçdiyi nöqtəni millimetrik dəqiqliklə göstərə bilir. Bu isə cərrahi plastika əməliyyatının planlaşdırılması üçün həlledici əhəmiyyət daşıyır.
Müayinə necə aparılır?
Prosedur iki mərhələdən ibarətdir. Əvvəlcə pasiyent yan uzanmış və ya oturmuş vəziyyətdə olarkən bel nahiyəsi steril şəraitdə hazırlanır, yerli keyitmə edilir və nazik iynə ilə lyumbal punksiya yolu ilə qeyri-ionik kontrast maddə yeridilir. Sonra kontrastın kəllə əsası sisternlərinə çatması üçün pasiyent müəyyən müddət baş aşağı (Trendelenburq) vəziyyətində saxlanılır. İkinci mərhələdə tomoqrafın masasında hərəkətsiz uzanaraq nazik kəsiklərlə skan aparılır; likvor sızmasının aşkarlanması üçün bəzən başın xüsusi vəziyyəti və ya öskürək kimi təzyiqi artıran manevrlərdən istifadə olunur. Skan bir neçə dəqiqə çəkir, ümumi prosedur isə hazırlıq və gözləmə ilə birlikdə adətən 1–2 saat davam edir. Müayinədən sonra bir neçə saat yataq rejimi və bol maye qəbulu tövsiyə olunur.