Kəmiyyət KT (QCT) nədir?
QCT standart kompüter tomoqrafiya cihazında, xüsusi kalibrləmə fantomu və proqram təminatı ilə aparılan müayinədir. Skan zamanı bel fəqərələri (adətən L1–L2), bud sümüyünün boynu və ya bilək nahiyəsi görüntülənir, sonra proqram sümük toxumasının mineral sıxlığını mq/sm³ vahidində hesablayır. Ənənəvi DXA (ikienerjili rentgen absorbsiometriyası) müayinəsindən əsas fərq ondadır ki, QCT sıxlığı iki ölçülü deyil, üçölçülü — həcmi göstərici kimi verir və fəqərələrdəki degenerativ dəyişikliklərin, osteofitlərin, aorta kalsinatlarının nəticəyə təsirini aradan qaldırır. Bu isə xüsusilə yaşlı pasiyentlərdə və onurğa artrozu olan şəxslərdə ölçmənin dəqiqliyini artırır. QCT rentgen şüalarından istifadə etdiyi üçün müəyyən şüalanma mövcuddur, lakin müasir protokollarda doza minimuma endirilmişdir.
Müayinə necə aparılır?
Pasiyent metal aksesuarları, kəmər və metal düymələri olan geyimləri çıxarır və tomoqrafın masasında arxası üstə uzanır. Bel nahiyəsinin altına və ya masanın üzərinə xüsusi kalibrləmə fantomu yerləşdirilir — bu, sümük sıxlığının dəqiq rəqəmlə hesablanması üçün etalon rolunu oynayır. Skan zamanı hərəkətsiz qalmaq və qısa müddət nəfəsi saxlamaq tələb oluna bilər. Skan prosesi bir neçə saniyə, bütün müayinə isə hazırlıqla birlikdə orta hesabla 10–15 dəqiqə davam edir. Prosedur tamamilə ağrısız və müdaxiləsizdir, əksər hallarda kontrast maddəyə ehtiyac olmur. Nəticələr proqram vasitəsilə emal edilir və pasiyentin yaşı, cinsi üzrə norma göstəriciləri ilə müqayisə olunur.