Dinamik kontrastlı KT nədir?
Dinamik (çoxfazalı) KT rentgen şüalarından istifadə edən kompüter tomoqrafiyanın xüsusi protokoludur. Avtomatik şprits-injektor vasitəsilə qol venasına kontrast maddə müəyyən sürətlə yeridilir və eyni anatomik nahiyə bir neçə dəfə — nativ (kontrastdan əvvəl), arterial, portal-venoz və zəruri hallarda gecikmiş fazada skan edilir. Hər fazada törəmənin kontrastı necə topladığı və necə itirdiyi qiymətləndirilir. Məsələn, qaraciyərdə hemangioma, fokal nodulyar hiperplaziya və hepatosellülyar karsinoma tamamilə fərqli dinamika nümayiş etdirir. Bu səbəbdən metod onkologiyada, hepatologiyada, uroloji və endokrin patologiyaların diaqnostikasında istifadə olunur. Müasir çoxkəsikli tomoqraflar hər fazanı bir neçə saniyə ərzində, nəfəs tutma müddətində almağa imkan verir və şüa dozası protokola uyğun optimallaşdırılır.
Müayinə necə aparılır?
Pasiyent metal əşyaları çıxarır, tomoqrafın masasında arxası üstə uzanır və qol venasına kateter qoyulur. Əvvəlcə nativ (kontrastsız) seriya çəkilir, sonra injektor vasitəsilə kontrast maddə yeridilir və proqramlaşdırılmış vaxt intervallarında ardıcıl skanlar aparılır. Kontrast yeridilərkən bədəndə istilik hissi, ağızda metal dadı yarana bilər — bu normal, keçici reaksiyadır. Skan zamanı hərəkətsiz qalmaq və operatorun göstərişi ilə qısa müddət nəfəsi saxlamaq vacibdir, çünki hərəkət təsvirin keyfiyyətini pozur. Bütün proses hazırlıqla birlikdə orta hesabla 15–25 dəqiqə davam edir. Müayinədən sonra kateter çıxarılır və kontrast maddənin böyrəklərlə tez xaric olması üçün gün ərzində bol maye içmək tövsiyə edilir.
